Από παιδί τού άρεσε να γράφει τις δικές του ιστορίες. Μαθητής Λυκείου ακόμα, άρχισε να αφηγείται τις ιστορίες άλλων. Ποιος μπορεί να τον ξεχάσει στην πρώτη του τηλεοπτική εμφάνιση, στον ρόλο του νεαρού στο βίντεο κλαμπ των «Απαράδεκτων» που πρότεινε ερωτικές ταινίες;
Ή στους «Φρουρούς της Αχαΐας» στο πλευρό της Μιμής Ντενίση; Ή στο «Ντόλτσε Βίτα», όπου συναντήθηκε για πρώτη φορά με τη Μαρία Καβογιάννη; Χαρακτηριστικός και ο ρόλος του στους «Δέκα μικρούς Μήτσους» μαζί με τον Λάκη Λαζόπουλο. Αυτές είναι μερικές από τις σειρές στις οποίες συμμετείχε ως ηθοποιός.
Λίγο πριν από το millennium, στα 24 του χρόνια, είδε το πρώτο του σενάριο να γίνεται σειρά στο Μεγάλο Κανάλι. «Η ζωή μας μια βόλτα» ήταν η πρώτη από μια ακολουθία επιτυχημένων παραγωγών στη μικρή οθόνη. «Να με προσέχεις», «Τρεις ευχές», «Κλείσε τα μάτια», «Δυο μέρες μόνο» και «4». Ολες τους έγιναν μεγάλες επιτυχίες και μέχρι σήμερα αποτελούν σημεία αναφοράς.
Και έπειτα ήρθε η κρίση. Αντιλήφθηκε πως οι παραγωγές του δεν θα μπορούσαν να συνεχίσουν να έχουν τις υψηλές προδιαγραφές που ήθελε και αποφάσισε να κάνει ένα βήμα πίσω. Δεν άφησε όμως το κοινό του παραπονεμένο. Δημιούργησε δύο κινηματογραφικές παραγωγές («Αν» και «Ενας άλλος κόσμος») που πλημμύρισαν το σελιλόιντ με συναισθήματα και ταξίδεψαν στο εξωτερικό.
Στο άκουσμα και μόνο της επιστροφής του στην τηλεόραση το κοινό ανυπομονούσε ήδη για την πρεμιέρα. Τα στοιχεία που έβγαιναν σιγά-σιγά στην επιφάνεια (ηθοποιοί, συντελεστές, λίγα λόγια για το σενάριο, οι πρώτες εικόνες) για τη νέα του δουλειά δυνάμωναν τη φλόγα και επέτειναν την αγωνία. Υστερα από 12 χρόνια τηλεοπτικής απουσίας επέστρεψε στη μικρή οθόνη (και στη «γενέθλια γη», το Mega) με την πιο ώριμη και καλύτερη δουλειά του, όπως και ο ίδιος λέει.
Κάθε Πέμπτη βράδυ το «Maestro», μια παραγωγή υψηλών προδιαγραφών, αφηγείται ρεαλιστικά, με μεγάλη φροντίδα και μαεστρία, τις παθογένειες της ελληνικής κοινωνίας. Από τη νέα υπερπαραγωγή του Mega δεν λείπουν η κινηματογραφική ματιά του δημιουργού, οι σπουδαίες ερμηνείες των πρωταγωνιστών, η παλέτα των συναισθημάτων που ξεδιπλώνονται σε κάθε επεισόδιο, οι σεναριακές εκπλήξεις, οι μουσικές επιλογές και η ομορφιά των Παξών που κόβουν την ανάσα. Ο Χριστόφορος Παπακαλιάτης εφέτος δεν κατάφερε να δημιουργήσει μια σειρά μόνο για το ελληνικό κοινό. Αλλά μια σειρά που θα έχει την ευκαιρία να απολαύσει το κοινό σε όλον τον κόσμο. Το «Maestro» σε λίγες ημέρες (από τις 19 Δεκεμβρίου θα είναι διαθέσιμο σε Ελλάδα και Κύπρο και από τον Ιανουάριο του 2023 σε όλον τον κόσμο) ανοίγει τα φτερά του στη διεθνή αγορά και θα γίνει η πρώτη ελληνική σειρά που θα ενταχθεί στον κατάλογο του Netflix. Τεράστια επιτυχία και αναγνώριση για όλους τους συντελεστές, αλλά και για το ίδιο το Mega.
Αραγε ο μικρός Χριστόφορος, όταν έκανε τα πρώτα του βήματα στα τηλεοπτικά πλατό, είχε φανταστεί όλη αυτή τη διαδρομή; «Ναι, είχα πάντα πολύ μεγάλη φαντασία» δηλώνει χαρακτηριστικά ο πολυσχιδής δημιουργός, λίγο προτού ποζάρει στον φακό του Δημήτρη Σκουλού για το ΒΗΜΑgazino.
©Δημήτρης Σκουλός
«Το «Maestro» γίνεται η πρώτη ελληνική σειρά στο Netflix». Τι συναισθήματα σας προκαλεί αυτός ο τίτλος;
«Μεγάλη χαρά».
Το έχετε συνειδητοποιήσει ότι από τις αρχές του 2023 η δουλειά σας θα είναι διαθέσιμη σε όλον τον κόσμο;
«Ε, τώρα, έτσι όπως το λέτε, έφυγε η μεγάλη χαρά και ήρθε η μεγάλη αγωνία. (σ.σ.: Γελάει) Πέρα από την πλάκα, όμως. Σταδιακά το συνειδητοποιώ. Iσως επειδή είμαι εν μέσω πολλής δουλειάς και παραδόσεων και γραψίματος, δεν έχω αισθανθεί κάτι τόσο έντονο ώστε να σας το μεταφέρω. Είμαι ψύχραιμος. Μην ξεχνάτε ότι είναι μια διαδικασία που κρατάει από το καλοκαίρι και που τη ζω καιρό τώρα».
Δεν είναι η πρώτη φορά που κάποια δουλειά σας ταξιδεύει εκτός συνόρων. Η ταινία σας «Eνας άλλος κόσμος» ταξίδεψε, και μάλιστα πολύ. Τώρα τι αλλάζει;
«Στην ουσία τίποτα. Πρακτικά μόνο τα μεγέθη αλλάζουν, μια και μέσω μιας παγκόσμιας πλατφόρμας έχεις πολύ περισσοτέρους θεατές, άρα και περισσότερη έκθεση του έργου σου. Αυτό σίγουρα θα προκαλέσει μια αγωνία, αλλά κατά βάθος την ώρα που γράφω και την ώρα που κάνω γύρισμα μέσα μου δεν αλλάζει κάτι. Αν αλλάζει κάτι, αυτό είναι ότι στη χώρα μας πλέον δημιουργείται για πρώτη φορά ένα καλό προηγούμενο. Εξάγουμε ένα προϊόν σε μια παγκόσμια αγορά».
Eχετε δηλώσει ότι γράφοντας το «Maestro» είχατε κατά νου την προοπτική η σειρά να ταξιδέψει εκτός συνόρων. Για ποιους λόγους το πιστεύατε αυτό;
«Ναι, ήταν εξαρχής ο στόχος μου. Φυσικά δεν ήξερα αν θα τον πετύχω και δεν το παραδεχόμουν κιόλας, αλλά προς τα εκεί κατευθυνόμουν. Εξάλλου πιστεύω ότι είναι μονόδρομος αν θέλουμε να κάνουμε δουλειές απαιτήσεων. Είμαστε μια τόσο μικρή αγορά που νομοτελειακά δεν είναι σε θέση να σου επιστρέψει πίσω την επένδυση που κάνεις. Aρα πρέπει να εξαγάγεις. Και εδώ πρέπει να πω πως είναι προς τιμήν του καναλιού και του προέδρου του που εξαρχής μου έδωσαν τον χρόνο, άρα το budget, να κάνω αυτή τη δουλειά όπως εγώ πίστευα. Με ρίσκο».
©Δημήτρης Σκουλός
Πώς προέκυψε η συνεργασία με το Netflix; Τι μπορείτε να μας αποκαλύψετε για αυτή τη συμφωνία;
«Είναι ένας συνδυασμός οργάνωσης από τρεις πλευρές. Και από τον Κώστα Σούσουλα (σ.σ.: Chief Content Officer του Mega) και από τον Στέλιο Κοτιώνη (σ.σ.: CEO Foss Productions) και από εμένα. Ο καθένας μας έκανε μεγάλη προσπάθεια από τη μεριά του και έφερε στο τραπέζι τη δική του πρόταση και τελικά το καταφέραμε. Είχαμε αρκετές προτάσεις από ξένους αγοραστές και τελικά καταλήξαμε ότι η συνεργασία με το Netflix ήταν η πιο σωστή κίνηση σε αυτή τη φάση».
Θεωρείτε ότι έλειπε μια ελληνική σειρά από την πλατφόρμα αυτή; Αν ναι, για ποιους λόγους πιστεύετε πως δεν είχαμε δει τόσο καιρό μια ελληνική σειρά στη streaming πλατφόρμα;
«Δεν ξέρω να σας πω. Iσως γιατί στο παρελθόν υπήρχε μεγάλη εσωστρέφεια στον χώρο μας. Iσως γιατί υπήρχε έλλειψη γνώσης και στήριξης ώστε κάποιος να μπορέσει να φτάσει σε αυτό το σημείο. Iσως και γιατί δεν ήταν οι συγκυρίες τέτοιες ώστε να γίνει. Δεν θα μάθουμε ποτέ. Το θέμα είναι ότι έγινε».
Η σειρά θα είναι διαθέσιμη σε όλες τις χώρες την ίδια στιγμή;
«Σε Ελλάδα και Κύπρο στις 19 Δεκεμβρίου, αφού ολοκληρωθούν οι προβολές στο Mega, και στις υπόλοιπες χώρες τον Ιανουάριο. Από όσο γνωρίζω, έχουν μπει σε στούντιο μεταγλωττίσεων σε αρκετές χώρες».
Δηλαδή θα είναι και ντουμπλαρισμένα τα επεισόδια στη γλώσσα της εκάστοτε χώρας;
«Ναι, όπως σε όλα τα σίριαλ θα υπάρχει και αυτή η επιλογή. Φυσικά θα υπάρχει και ο υποτιτλισμός για όποιον θέλει να παρακολουθεί στα ελληνικά. Μη με ρωτήσετε πώς θα είναι το αποτέλεσμα, γιατί δεν έχω ιδέα. Πάντως είμαι πολύ περίεργος να μας ακούσω να μιλάμε άλλη γλώσσα. Αυτό όμως που θέλω να αναφέρω είναι η άψογη δουλειά που γίνεται από μια ολόκληρη ομάδα ανθρώπων από διαφορετικά τμήματα προκειμένου να παραδοθούν τα υλικά στο εξωτερικό. Δεν φαντάζεστε πόση δουλειά και οργάνωση θέλει η κάθε παράδοση του κάθε επεισοδίου και όλος ο τεχνικός έλεγχος που γίνεται προκειμένου να πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις. Eχει γίνει άψογη δουλειά».
©Δημήτρης Σκουλός
Σε εκδήλωση του Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης, ο Πρωθυπουργός αναφέρθηκε στη μεγάλη επιτυχία του «Maestro» δίνοντάς σας συγχαρητήρια. Στο περιθώριο της εκδήλωσης είχατε την ευκαιρία να μιλήσετε μαζί του;
«Oχι, δεν μιλήσαμε, όμως τον ευχαριστώ πολύ για την αναφορά και τα καλά του λόγια».
Ποια είναι η σχέση σας με την πολιτική; Σας έχουν γίνει προτάσεις για να πολιτευτείτε;
«Ναι, στο παρελθόν μου έχουν γίνει, όμως αυτό δεν σημαίνει τίποτα. Για εμένα, στην πολιτική δεν έχει σημασία αν έχεις καλή πρόθεση και διάθεση, έχει σημασία αν έχεις ικανότητα. Και εμένα οι όποιες ικανότητές μου δεν ξέρω αν είναι αρκετές ώστε να έκανα ένα τέτοιο βήμα. Επίσης, το αγαπάω πολύ αυτό που κάνω. Πιο χρήσιμος είμαι εδώ που είμαι».
Για να επιστρέψουμε στη σειρά. Αυτή την Πέμπτη, στις 22.40, θα παρακολουθήσουμε το έκτο επεισόδιο, στο οποίο αφηγητής θα είστε εσείς.
«Ναι, το έκτο επεισόδιο είναι η ιστορία του δικού μου ήρωα, του Ορέστη, προτού φτάσει στους Παξούς. Ολο του το παρελθόν και όλη του η πορεία από το 1995 μέχρι σήμερα. Είναι ένα ειδικό επεισόδιο και ως σενάριο και ως γύρισμα».
Δηλαδή;
«Δηλαδή είναι αρκετά αλληγορικό, ειρωνικό και πολύ σκληρό κάποιες στιγμές. Διαφοροποιήθηκα και στις ατμόσφαιρες και στη φωτογραφία και στη θέση κάμερας. Ολα είναι πιο ωμά. Δεν έχω ξαναγυρίσει τέτοιο επεισόδιο και ήταν τρομερά ενδιαφέρον για εμένα».
Κάθε εβδομάδα το «Maestro» καταγράφει υψηλές τηλεθεάσεις. Αραγε τα νούμερα τηλεθέασης σας απασχολούν; Τα παρακολουθείτε;
«Ναι, αλλά όχι με μανία. Είναι τόσο πολλοί οι τρόποι θέασης πια που δεν μπορείς να στηριχθείς με τον ίδιο τρόπο σε αυτά τα 1.500 μηχανάκια της Nielsen. Πλέον υπάρχει το Web και εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι μπαίνουν στο site του Mega».
Πώς αναλύετε την επιτυχία της κάθε σας δουλειάς;
«Δεν είμαι σε θέση να κάνω μια τέτοια ανάλυση. Την ώρα που μια δουλειά τρέχει δεν είμαι σε θέση να κάνω καμία εκτίμηση».
Τι μετράει περισσότερο για εσάς;
«Η σκληρή δουλειά, η διάρκεια και η ταυτότητα».
Η λέξη «αποτυχία» υπάρχει στο λεξιλόγιό σας; Είστε προετοιμασμένος για μια αποτυχία;
«Oχι. Ποτέ κανείς δεν είναι και σε κανέναν δεν αρέσει, όμως νομοτελειακά κάποια στιγμή όλοι τη βιώνουμε. Είναι σαν την εποχική γρίπη, που ακόμα και ο πιο δυνατός κάπου θα την αρπάξει. Ε, περνάς δύσκολα, κάνεις αντισώματα και μετά πας παρακάτω. Αν είσαι υγιής οργανισμός».
Αλήθεια, τις αρνητικές κριτικές και τα αρνητικά σχόλια πώς τα διαχειρίζεστε;
«Με νεύρα. Αλλά μετά από λίγο μου φεύγουν».
©Δημήτρης Σκουλός
Πώς πιστεύετε ότι σας έχουν συμπεριφερθεί τα media;
«Διαφορετικά ανά εποχές. Αλλες με αμφισβήτηση, άλλες με αδικία, άλλες με αντικειμενικότητα και άλλες με σεβασμό και εκτίμηση. Εχω γενικά περάσει από όλα τα στάδια, αλλά σε έναν γενικό μέσο όρο νομίζω καλά».
Ποιο είναι το πιο ακραίο δημοσίευμα που έχετε διαβάσει για εσάς;
«Δεν θυμάμαι. Αλλά όντως έχουν υπάρξει στιγμές που διάβασα ή άκουσα πράγματα για εμένα που δεν ίσχυαν. Προσπαθώ, στο μέτρο που μπορώ, να μην τα αφήνω να με καθορίζουν αυτά».
Αν ξεκινούσατε τώρα να γράφετε το «Maestro», θα αλλάζατε κάτι;
«Οχι. Αν με ρωτούσατε για οποιαδήποτε άλλη δουλειά μου, θα σας πως «ναι». Αλλά για τη συγκεκριμένη αισθάνομαι πως όχι. Ελπίζω να ισχύει αυτό και στο μέλλον».
Τι χαρακτηρίζει πιο έντονα τους πρωταγωνιστές του «Maestro»;
«Το ταλέντο τους και ο χαρακτήρας τους. Δεν είναι τυχαίο που σε αυτή τη δουλειά όλοι οι ήρωες αφορούν τον θεατή. Ο καθένας από τους ηθοποιούς σε αυτή τη δουλειά χαρακτηρίζεται από παιδεία, ταλέντο, επαγγελματισμό. Είμαι πολύ τυχερός. Οι πρωταγωνιστές αυτοί είναι και ο λόγος που θέλω να συνεχίσω να γράφω τον δεύτερο κύκλο».
Εσάς τι σας χαρακτηρίζει πιο έντονα;
«Στο γύρισμα; Η ψυχραιμία».
Στη ζωή;
«Η κυκλοθυμία».
Οι συνεργάτες σας πάντως σας αποκαλούν «άνθρωπο-ορχήστρα». Εναν μαέστρο που θέλει να τα έχει όλα υπό έλεγχο, με την καλή έννοια. Ταυτόχρονα πρωταγωνιστείτε σε κάθε σας δουλειά. Πέρασε ποτέ από το μυαλό σας να μην παίξετε σε κάποια από τις δουλειές σας; Να μείνετε μόνο στον ρόλο του σεναριογράφου και του σκηνοθέτη;
«Ναι, φυσικά και περνάει. Οταν είμαι πίσω από την κάμερα, αισθάνομαι καλύτερα».
Και τελικά τι σας έκανε να αλλάξετε γνώμη;
«Ημουν και εγώ πάντα κομμάτι των ιστοριών που έγραφα, άρα αναπόφευκτα με συμπεριέλαβα μέσα σε αυτές».
Υπάρχει παρθενογένεση στην τέχνη;
«Με την έννοια του «περιεχομένου», όχι. Δέκα ιστορίες είναι. Αλλά υπάρχουν πάντα διαφορετικές οπτικές, διαφορετικές ερμηνείες, διαφορετικές αφηγήσεις και διαφορετικές ταυτότητες».
Ενδοοικογενειακή βία, παράνομες δραστηριότητες, έρωτες, ομοφυλοφιλία, ο συντηρητισμός μιας κλειστής κοινωνίας για τα πάντα. Δεν θεωρείτε ότι είναι πολλά τα ζητήματα με τα οποία καταπιάνεται μια σειρά εννέα επεισοδίων;
«Ναι, είναι πολλά. Εξ ου και με παίδεψε τόσο πολύ αυτό σενάριο. Ομως, αν το σκεφτείτε, περιγράψατε μόλις τις παθογένειες μιας κοινωνίας. Αυτό ήθελα να κάνω και εγώ μέσα σε εννέα ώρες. Κάθε ήρωας, κάθε ιστορία να είναι και μια μικρογραφία όλων αυτών που υπάρχουν γύρω μας».
Πιστεύετε ότι η τηλεόραση καταπιάνεται με σοβαρά κοινωνικά θέματα; Και αν ναι, το κάνει καλά;
«Οχι, δεν το κάνει καλά, γιατί τις περισσότερες φορές δεν δίνεται ο χρόνος στους δημιουργούς προκειμένου να καταπιαστούν σωστά. Δεν υπάρχει ένα σωστά οργανωμένο σύστημα που να στηρίζει και να βοηθάει τον δημιουργό να γίνει καλύτερος».
Αλήθεια, πώς θα σχολιάζατε την ελληνική τηλεόραση σήμερα; Πόσο έχει αλλάξει από το 2010, οπότε και προβλήθηκε η τελευταία σας σειρά;
«Δεν ξέρω αν έχει αλλάξει πολύ τελικά. Σίγουρα υπάρχουν εξαιρέσεις και κάποιες εξαιρετικές δουλειές και σίγουρα έρχονται και νέα πρόσωπα και γίνονται σοβαρές προσπάθειες… Αλλά δεν νομίζω ότι έχω παρατηρήσει καμία τεράστια αλλαγή».
Εσείς πόσο έχετε αλλάξει από τότε;
«Οι οπτικές μου έχουν αλλάξει και οι κατευθύνσεις μου. Είμαι πιο σίγουρος για κάποια πράγματα και ξέρω να τα εκφράζω πιο σωστά».
Μόνο στο γράψιμο βρίσκετε διέξοδο;
«Οχι. Και στις σχέσεις μου με τους δικούς μου ανθρώπους».
Βιβλίο θα γράφατε;
«Μακάρι να μπορούσα. Αλλά δυστυχώς νομίζω ότι δεν έχω αυτή την ικανότητα».
Οι ήρωές σας ποιοι είναι;
«Αυτοί που γράφω».
Κρίση ηλικίας έχετε περάσει;
«Ναι, εκεί μετά τα 40. Ολα τα έπαθα. Πού πάω, τι κάνω, παιδί, συντροφικότητα, τέλμα υπαρξιακό, καλλιτεχνικό μπλοκάρισμα κ.ο.κ. Αλλά με τον καιρό κατάλαβα πως τα περισσότερα ήταν επίκτητα και εν τέλει όχι τόσο αληθινά. Νομίζω η κρίση ηλικίας για εμάς τους άνδρες είναι πιο πολύ κρίση «ταυτότητας»».
Αισθάνεστε ότι για χάρη της δουλειάς έχετε αφήσει πιο πίσω τη ζωή σας;
«Θεωρητικά ναι, θα μπορούσε να ισχύει αυτό. Ομως στη δική μου περίπτωση αυτό που κάνω δεν είναι δουλειά, με τη συνηθισμένη ορολογία της λέξης. Είναι τρόπος ζωής, είναι προσωπική ανάγκη, είναι λόγος ύπαρξης. Αρα ποια ζωή άφησα πιο πίσω; Αν το καλοσκεφτείς, θεωρώ τον εαυτό μου ευλογημένο που κάνω για δουλειά κάτι που αγαπάω τόσο και εξελίσσομαι μέσα από αυτό. Ετσι κάθε φορά που μπορεί να σκεφτώ την ατάκα «Κοίτα τι θυσίασες», λίγο μετά σκέφτομαι την ατάκα «Μα δεν το ήθελες τόσο τελικά και κάνεις αυτό που γουστάρεις τόσο πολύ»».
Περισσότερο έχετε αγαπήσει ή αγαπηθεί; Εχετε ερωτευτεί ή σας έχουν ερωτευτεί;
«Εχω ζήσει και τα δύο όσο μου αναλογούσε, όσο τα άντεχα και όσο μου άξιζε».
Εχετε πει επανειλημμένα ότι σας αρέσει να γράφετε και να λέτε ιστορίες. Την πιο όμορφη ιστορία από ποιον την έχετε ακούσει;
«Δεν την έχω ακούσει ακόμα».
Ξεκινήσατε από πολύ μικρός την πορεία σας στην τηλεόραση. Ο μικρός Χριστόφορος είχε φανταστεί όλη αυτή τη διαδρομή;
«Ναι, είχα πάντα πολύ μεγάλη φαντασία. Αυτό που δεν περίμενα όμως είναι ότι θα ερχόταν μια μέρα που όλη αυτή τη φαντασία θα την ονομάζαμε «διαδρομή»».
INFO
«Maestro»: Κάθε Πέμπτη, στις 22.40, στο Mega.