Λίγα είναι τα σημάδια στο λόφο του Στρέφη που μαρτυρούν το έργο ανάπλασης που είχε ανακοινωθεί κατά την διάρκεια της προηγούμενης δημαρχίας. Ξεκινώντας την ανάβαση στα πολλά επίπεδα του Λόφου, παρατηρεί κανείς πρόχειρες περιφράξεις στα πρανή, μεταλλικές λαμαρίνες και σε διάφορα σημεία ρολά πλέγματα έτοιμα για χρήση.
Αθηναίος και μη, ο επισκέπτης που δεν έχει ενημερωθεί για τις τελευταίες εξελίξεις σχετικά με τα έργα ανάπλασης δεν θα καταλάβει ούτε τις διαφωνίες που είχαν ορισμένοι κάτοικοι των Εξαρχείων, ούτε τα όσα έγιναν μεταξύ της νέα δημοτικής αρχής και του Κώστα Μπακογιάννη. Το μόνο σημάδι: «Έξω! Λόφος ελεύθερος» που έγραψε κάποιος στην γαλβανιζέ περίφραξη κοντά στην είσοδο, η οποία φυλάσσεται από αστυνομικές δυνάμεις.
Παρά την εικόνα εγκατάλειψης, υπάρχουν λίγοι άνθρωποι που εκμεταλλεύονται τον καθαρό αέρα και το πράσινο του λόφου με τη συνοδεία του σκύλου τους. Ωστόσο, στον δρόμο προς την κορυφη λιγοστεύουν περαιτέρω, λόγω της δύσκολης ανάβασης στο χωμάτινο δρόμο, ο οποίος διακατέχεται και από ρίζες δέντρων, δημιουργώντας «παγίδες» στους επίδοξους αναβάτες. Ακόμα δυσκολότερη και πολύ πιο επικίνδυνη η κατάβαση. Η κατάσταση αυτή αποτρέπει τους επισκέπτες να χαρούν την πανοραμική θέα της Αθήνας από τα βόρεια προάστια και τον Λυκαβηττό μέχρι την Ακρόπολη και τη θάλασσα.
Τα στενά χωμάτινα δρομάκια προς την κορυφή.
Τα ερωτήματα που προκύπτουν πολλά. Για ποιους λόγους ένας από τους τελευταίες πνεύμονες πρασίνου στην Αθήνα έχει φτάσει σε αυτή την κατάσταση; Γιατί παρά την πληθώρα πολιτικών αναλύσεων και δημοσιογραφικών τοποθετήσεων, τόσα χρόνια δεν έχει προχωρήσει το νέο έργο; Τι θέλουν πραγματικά οι κάτοικοι και τι σχεδιάζει η νέος δήμαρχος μετά και την εξαγγελία ότι το έργο αποκτά μια «νέα αρχή».
Μια «νέα αρχή»
Την Δευτέρα 29/01, ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας έβαλε τέλος στην «ανάπλαση» του Λόφου Στρέφη που είχε ξεκινήσει ο πρώην δήμαρχος Κώστας Μπακογιάννης. Συνεργάτες του κ. Δούκα, με τους οποίους μίλησε το «Βήμα», εξηγούν πως το έργο μέχρι στιγμής δεν έχει προχωρήσει πραγματικά, κάνοντας λόγο για έλλειψη σχεδίου αλλά και στενής παρακολούθησης της εξέλιξής του:
«Από ότι φαίνεται με γυμνό μάτι δεν έχει γίνει τίποτα.. Έχουν δοθεί τουλάχιστον τα μισά χρήματα της χορηγίας (σ.σ. η εταιρεία Prodea είχε προχωρήσει στη χορηγία 1,15 εκατ. ευρώ) για την ανάπλαση. Λόγω των αντιδράσεων που υπήρχαν και επειδή το έργο δεν παρακολουθείτο στενά από την δημοτική αρχή δεν έχουν προχωρήσει τα πράγματα. Έτσι, επιβεβαιώνεται αυτό που λέγαμε ότι ένα μεγάλο έργο ανάπλασης αν δεν υπάρχει σχέδιο, κοινωνική ειρήνη και διαβούλευση με τους κατοίκους, δεν μπορεί να προχωρήσει».
«Το σχέδιο θα είναι κάτι τελείως καινούριο»
Όπως σημειώνουν οι συνεργάτες του νέου δημάρχου, ο σχεδιασμός πλέον ξεκινάει από την αρχή, με προτεραιότητα τις εργασίες που αφορούν την ασφάλεια των κατοίκων «Το σχέδιο της προηγούμενης δημοτικής αρχής περιελάμβανε την κατασκευή ενός Belvedere (σημείο θέασης), την εγκατάσταση καμερών. Εμείς κάνουμε λόγο για μια νέα αρχή σχετικά με την ανάπλαση του λόφου. Το σχέδιο θα είναι κάτι τελείως καινούριο. Δεν θα τον αφήσουμε σε αυτή την εικόνα εγκατάλειψης. Το νέο σχέδιο θα περιλαμβάνει όλες τις αναγκαίες πρωτοβουλίες με σκοπό να ολοκληρωθούν άμεσα οι απαραίτητες εργασίες για την ασφάλεια των κατοίκων. Το έργο ανάπλασης θα εκπονηθεί με διαβούλευση με τους κατοίκους».
Καταλογίζουν δε την ευθύνη στον κ. Μπακογιάννη ότι «έχασαν την χορηγία γιατί δεν προχώρησε στην υλοποίηση του έργου με το σωστό τρόπο», με τις διαβουλεύσεις σχετικά με την αναζήτηση πόρων για το νέο σχέδιο να είναι σε πολύ αρχικό στάδιο: «Αναζητούμε και εξετάζουμε όλα τα ενδεχόμενα».
Τι απαντά η πλευρά Μπακογιάννη
Με ανακοίνωσή του ο Κώστας Μπακογιάννη και η παράταξή του «Αθήνα Ψηλά» απάντησε στα όσα ειπώθηκαν από τον νέο δήμαρχο, εξαπολύοντας βέλη κατά της νέα δημοτικής αρχής, λέγοντας ότι σταματούν την ανάπλαση του εμβληματικού αυτού λόφου στη μέση κάνοντας λόγο για ψεύδη σχετικά με τα όσα ειπώθηκαν αναφορικά με την εξέλιξη των έργων.
Μάλιστα, η πλευρά Μπακογιάννη αναφέρει πως έχουν πραγματοποιηθεί σημαντικές εργασίες, αλλά το έργο μένει ημιτελές: «Οι υπολειπόμενες εργασίες είναι ιδιαίτερα σημαντικές, όχι μόνο για την ολοκλήρωση του έργου, αλλά και για την ασφαλή προσβασιμότητα των επισκεπτών στον χώρο, καθώς για παράδειγμα, μπορεί να ολοκληρώθηκε το δίκτυο ηλεκτροφωτισμού, όμως εάν δεν τοποθετηθούν οι ιστοί και τα φωτιστικά, τμήματα του λόφου θα παραμένουν σκοτεινά. Στα πρανή που εμφανίζονταν φαινόμενα κατακρήμνισης βράχων δεν προχώρησε η τοποθέτηση πλεγμάτων και φρακτών ανάσχεσης, με αποτέλεσμα ακόμη να έχουν επικινδυνότητα για τους επισκέπτες».
Στη συνέχεια, στην ανακοίνωση τίθεται το ερώτημα «ποιος θα βάλει τα λεφτά;» και αναφέρεται: «Η νέα δημοτική Αρχή θα πρέπει να εξηγήσει πώς και εάν προτίθεται να υλοποιήσει τις υπολειπόμενες εργασίες. Θα ακολουθήσει τις εγκεκριμένες μελέτες; Αν ναι, γιατί δεν άφησε τον χορηγό να τις τελειώσει, χωρίς να επιβαρυνθούν οικονομικά οι δημότες; Διαφωνεί με τις εγκεκριμένες μελέτες; Θα συντάξει άλλες μελέτες; Πόσο γρήγορα θα γίνει αυτό; Θα δημοπρατήσει άλλο έργο και πότε; Με ποιους πόρους;»
Αναφορικά με την απόφαση του ΣτΕ για διακοπή των έργων, από την προηγούμενη δημοτική αρχή αναφέρεται ότι η εν λόγω απόφαση «επιτρέπει τη συνέχιση όλων των εργασιών του λόφου, με εξαίρεση την προσωρινή διακοπή των εργασιών (και όχι οριστική παύση) για το λεγόμενο Belvedere».
Τι λένε κάτοικοι για τα έργα
Στο πλαίσιο των εν λόγω εξελίξεων οι κάτοικοι πλέον εκφράζουν την απογοήτευσή τους για τα έργα που δεν προχώρησαν. Ειδικότερα, η Πρόεδρος του συλλόγου κατοίκων και επαγγελματιών Εξαρχείων, Μαρία Αθανασοπούλου, η οποία μένει στα Εξάρχεια από το 1972, διερωτάται μέσω του «Βήματος» πώς θα γίνουν έργα όταν μονίμως μπλοκάρονται από το ΣτΕ ή από τις φασαρίες ή από τις διάφορες εκδηλώσεις διαμαρτυρίας που γίνονται, ενώ αδυνατεί να καταλάβει για ποιους λόγους σταμάτησαν: «Κάποια έργα θα μπορούσαν να συνεχιστούν. Η ηλεκτροδότηση, για παράδειγμα, που είναι μέσα στο μαύρο σκοτάδι αυτή την στιγμή ο Στρέφης διότι τα πάντα είναι διαλυμένα εδώ και δεκαπέντε χρόνια από τη ρευματοκλοπή που γινόταν, θα μπορούσε να συνεχιστεί.».
«Ο λόφος είναι αφημένος στην τύχη του»
Η ίδια φέρνει στο προσκήνιο την ανησυχία των κατοίκων αλλά και τα προβλήματα που μαστίζουν τον λόφο: «Η λέξη «σταματάω» ανησυχεί τους κατοίκους, οι οποίοι παραπονιούνται ότι δεν υπάρχει προσβασιμότητα. Πού να πάνε οι κάτοικοι; Πού να περπατήσουν εκτός από αυτούς που έχουν ένα σκυλάκι και κάνουν μια βόλτα. Ο λόφος είναι αφημένος στην τύχη του και έχει μαραζώσει. Η παιδική χαρά από την εποχή του Κακλαμάνη φτιάχτηκε τρεις φορές και ακόμα είναι διαλυμένη. Έχουμε βιώσει απίστευτες καταστάσεις, με πάρτι στον λόφο που τελείωναν στις οκτώ το πρωί και μετά έπρεπε να έρθει φορτηγό απορριμματοφόρο για να μαζέψει τον όγκο των σκουπιδιών.Τα αντίσκηνα, οι άστεγοι, οι ακαθαρσίες. Τι θα γίνει με τα πρανή, γκρεμίζεται γύρω γύρω λόφος από την εποχή του Καμίνη. Ούτε καινούργια δέντρα μπορούν να φυτευτούν, ούτε τίποτα. Άλλο ένα θέμα είναι το δίκτυο των ομβρίων. Όταν βρέχει, τα νερά τρέχουν στη Ζωοδόχου Πηγής μέχρι την Ακαδημίας για τρεις μέρες. Δηλαδή ο λόφος είναι πραγματικά πολύπαθος, είναι δραματική η κατάσταση».
Από την πλευρά της η Γιούλα Κουγιά, που διαμένει στη περιοχή 42 χρόνια, αναφέρει πως ο λόφος πλέον δεν είναι για τους κατοίκους: «Δεν είναι ένας λόφος που μπορεί να τον απολαύσει ο κάτοικος. Έχουν παραιτηθεί τα μονοπάτια και λυμαίνονται τα παρεάκια που γίνεται χρήση και διακίνηση ναρκωτικών».
Η κα. Αθανασοπούλου κάνει λόγο για συγκεκριμένες μειοψηφίες που κρατούν «όμηρο» τόσο τον λόφο όσο και τα Εξάρχεια συνολικά, ενώ στέκεται και στη σημασία που έχει φύλαξη για την διατήρηση του όποιου έργου γίνει: «Δυστυχώς μια μειοψηφία 20 ατόμων, ρυθμίζει τις καταστάσεις στην περιοχή. Μια μειοψηφία που δεν τρομοκρατείται και δεν φοβάται τίποτα. Αυτές οι δυναμικές μειοψηφίες που λυμαίνονται χρόνια την περιοχή, έχουν τεράστια ευθύνη για την κατάντια της γειτονιάς.Είναι λυπηρό αυτή τη στιγμή να συντάσσεται η νέα δημοτική αρχή με όλο αυτό τον κόσμο. Το θέμα είναι τι είδους έργα σκοπεύει να κάνει η νέα δημοτική αρχή και πώς θα μπορέσει να προστατέψει το λόφο. Δηλαδή τι θέλουμε, ελεύθερους χώρους τους οποίους δε σεβόμαστε, μέσα στην ανομία; Ο κ. Δήμαρχος απεφάνθη ότι δεν θέλει κάμερες. Μόνο που ο κύριος Δήμαρχος δεν κάνει βόλτες στο Στρέφη. Ό, τι έργο και να γίνει στο Στρέφη, πρέπει να φυλάσσεται, αλλιώς θα αποτελέσει χαμένος κόπος και χαμένα χρήματα».
Η κα. Κούγια στέκεται και στην γενικότερη κατάσταση των Εξαρχείων που γίνεται ολοένα και χειρότερη, ανεξαρτήτως πολιτικών προσώπων «Δεν με ενδιαφέρουν τα πρόσωπα ούτε η πολιτική, Με ενδιαφέρει ότι ως κάτοικος Εξαρχείων θέλω να έχω τράπεζα, θέλω να έχω λεωφορείο. Δεν υπάρχει πλέον καμια τράπεζα στη περιοχή. Δεν υπάρχουν λεωφοριογραμμές. Το ταχυδρομείο έφυγε».