Μπορεί η εικόνα του καλοκάγαθου Γαλάτη με την υπεράνθρωπη δύναμη και την υπερφυσική σωματική διάπλαση, την ακόρεστη πείνα, τις καλοφτιαγμένες τζίντζερ πλεξίδες και το μικροσκοπικό σκυλάκι ανά χείρας ωσάν μπιμπελό να έχει εντυπωθεί στο συλλογικό συνειδητό – αν μη τι άλλο της γενιάς μου – όμως στην πραγματικότητα τον Ζεράρ Ντεπαρντιέ ως προσωπικότητα, καλώς ή κακώς, από όλα τα παραπάνω αντιπροσωπεύει μονάχα το επίθετο «ακόρεστος».
Ηθοποιός, σκηνοθέτης, παραγωγός, επιχειρηματίας, ιδιοκτήτης αμπελώνων, συγγραφέας έξι βιβλίων, μεγάλος ταξιδιώτης, πολίτης του κόσμου, αλλά και ευφάνταστος φοροφυγάς, προκλητικός προβοκάτορας, συλλέκτης διαβατηρίων, θαυμαστής σύγχρονων «δικτατόρων» – η λίστα συνεχίζει ακόμα και σήμερα να μακραίνει όσο ο επιτυχημένος Γάλλος ηθοποιός γεμίζει το CV του και πυκνώνει το μύθο του.
Μεγαλύτερος από τη ζωή, τόσο επί της οθόνης – με τα ομορφάσχημα μπρουταλιστικά χαρακτηριστικά του, τον ισχυρό μαγνητισμό της παρουσίας του, το εκτόπισμα του – όσο και εκτός, με τις περιβόητες υπερβολές του και μια ιστορία ζωής που ισούται με δέκα, ο 74χρονος ηθοποιός έχει αποκτήσει μια σχεδόν μυθική ποιότητα.
Για περισσότερα από 40 χρόνια, από τότε που έφτασε για πρώτη φορά στο Παρίσι ως ένας άφραγκος περιπλανώμενος πιτσιρικάς από την επαρχία, ο Ντεπαρντιέ έχει αποδείξει ότι διαθέτει αξιοσημείωτο χάρισμα τόσο στην υποκριτική όσο και στο να παίζει το γαλλικό κοινό στα δάχτυλα του.
Οι ασυγκράτητοι τρόποι του, το εκρηκτικό του ταπεραμέντο και οι θηριώδεις ορέξεις του για αλκοόλ, οι αμέτρητες έριδες και τα σκάνδαλα που γράφουν το όνομα του τον έχουν αναγάγει σε έναν ιδιόμορφο Γάλλο ήρωα. Αλλά σε μια εποχή που 13 γυναίκες στη Γαλλία τον κατηγορούν για σεξουαλική επίθεση (ο ίδιος βεβαίως αρνείται), τι έχει να πει το έπος του Ζεράρ Ντεπαρντιέ;
Στα τέλη Αυγούστου του 2018, μια 22χρονη επίδοξη Γαλλίδα ηθοποιός ήταν η πρώτη που κατηγόρησε τον 69χρονο τότε Ντεπαρντιέ για βιασμό και σεξουαλική επίθεση. Ο Ντεπαρντιέ, τότε όπως και τώρα, επέλεξε να μην εκφραστεί – τουλάχιστον δημοσίως – επί του θέματος.
Απλώς, όσο οι γαλλικές αρχές διερευνούσαν την υπόθεση, εκείνος συνέχισε τη γνωστή, χαοτική του πορεία στη ζωή, πρώτα στην Αλγερία, όπου προκάλεσε σάλο υποδυόμενος έναν αμφιλεγόμενο ηγεμόνα του 19ου αιώνα, και στη συνέχεια στη Βόρεια Κορέα, όπου έκανε μια παράξενη cameo εμφάνιση στους εορτασμούς του δικτάτορα Κιμ Γιονγκ Ουν για τα 70 χρόνια κρατικής υπόστασης.
Προκειμένου να προσεγγίσει έστω και λίγο κανείς την περίπτωση Ζεράρ Ντεπαρντιέ και – να προσπαθήσει έστω – να καταλάβει από πού στην ευχή πηγάζει ο προκλητικός και συχνά αντιφατικός του χαρακτήρας, οφείλει ενδεχομένως να ανατρέξει στο παρελθόν.
Γεννημένος στις 27 Δεκεμβρίου 1948 σε μια θλιβερή πόλη της κεντρικής Γαλλίας, ο Ζεράρ Ντεπαρντιέ ήταν το τρίτο από τα συνολικά πέντε παιδιά μια πάμφτωχης οικογένειας που ζούσε κυρίως με κοινωνικά επιδόματα. Οι γονείς του δεν του απαγόρευσαν ποτέ τίποτα, η πόρτα του σπιτιού ήταν πάντοτε ανοιχτή. Όχι από άποψη, από καθαρή αδιαφορία.
Κι από αυτή την ανοιχτή πόρτα, μια μέρα, σε ηλικία μόλις 13 χρονών, ο Ζεράρ Ντεπαρντιέ έφυγε. Καθ’ όλη του την εφηβεία περιπλανιόταν από τόπο σε τόπο, κάνοντας απάτες, κλέβοντας και μηχανορραφώντας, όχι πάντα με επιτυχία, για να αποφύγει τον νόμο. Συναναστρεφόταν κάθε καρυδιάς καρύδι, μικροαπατεώνες και μεθυσμένους καβγατζήδες, ζούσε σαν σύγχρονος πρωταγωνιστής του Μαρκ Τουέιν.
Ο ίδιος γράφει στην αυτοβιογραφία του ότι πολλές φορές, προκειμένου να βγάλει χρήματα, παρείχε σεξουαλικές υπηρεσίες – οι πελάτες του ήταν οδηγοί φορτηγών – συμμετείχε σε μικροκλοπές, έκανε παράνομο εμπόριο τσιγάρων, έκλεβε και μεταπωλούσε καύσιμα, συλούσε ακόμα και τάφους.
Προϊόν προβληματικής ανατροφής, ο Ζεράρ Ντεπαρντιέ ως έφηβος συνελήφθη επανειλημμένα από την αστυνομία και μάλιστα στα 16 του εξέτισε τρεις εβδομάδες φυλάκισης για κλοπή αυτοκινήτου. Αλλά και ως ενήλικας, έχει εμπλακεί σε τουλάχιστον 18 ατυχήματα με μοτοσικλέτα, ενώ ο ισχυρισμός του ότι πίνει 10 και πλέον μπουκάλια κρασί την ημέρα ακούγεται απίστευτος μόνο σε όσους δεν τον έχουν δει επί το έργο.
Ωστόσο, οι φίλοι του αναγνωρίζουν μια πιο στοχαστική, ακόμη και θηλυκή πλευρά στην ασυγκράτητη προσωπικότητά του. Ο ίδιος, σε συνέντευξή του κάποτε έχει δηλώσει πως οι γυναίκες έχουν παίξει σημαντικό ρόλο σε όλη του τη ζωή. Έχει επιπλέον μιλήσει και για το θαυμασμό του για τις γυναίκες συγγραφείς, όπως η Βιρτζίνια Γουλφ και η Αναΐς Νιν.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι καταγγελίες για βιασμό εις βάρος του έχουν θέσει στην πραγματικότητα ολόκληρη τη Γαλλία στο εδώλιο. Λίγα άλλα μέρη στον κόσμο έχουν αντισταθεί τόσο πολύ στην άνοδο του φαινομένου #MeToo, με αρκετούς εκπροσώπους και των δύο φύλων να φοβούνται ότι η επί μακρόν εδραιωμένη κουλτούρα της σεξουαλικής ελευθερίας της Γαλλίας δέχεται επίθεση από μια ξένη μορφή πουριτανισμού.
Εχουν υπάρξει μέσα στα τελευταία χρόνια πολλές κι έντονες συζητήσεις μεταξύ αντίπαλων φεμινιστικών παρατάξεων σχετικά με το αν οι νέοι κανόνες ενδυναμώνουν ή παιδικοποιούν τις γυναίκες. Σε αυτό το σημείο θα ήταν δελεαστικό να δούμε την περίπτωση του Ντεπαρντιέ ως την από καιρό αναμενόμενη, μεγάλη #MeToo στιγμή της Γαλλίας, αλλά μέχρι στιγμής τα πράγματα ακολουθούν μια μάλλον προβλέψιμη πορεία.
Η πολιτιστική ελίτ έχει σε μεγάλο βαθμό συσπειρωθεί γύρω από τον σταρ, η κάλυψη στις εφημερίδες και τα τηλεοπτικά δίκτυα είναι σχετικά υποτονική και οι ιστοσελίδες των θαυμαστών του ηθοποιού κατακλύζονται από μηνύματα υποστήριξης. Κανείς δεν αμφιβάλλει ότι αν ο Ντεπαρντιέ καταλήξει και πάλι στο εδώλιο του κατηγορουμένου, η συζήτηση για τη στάση της χώρας απέναντι στη σεξουαλική κακοποίηση θα αναζωπυρωθεί δυναμικά.
Η σχέση του Ντεπαρντιέ με τη Γαλλία είναι ήδη από μόνη της πολύπλοκη. Ο ηθοποιός έχει επανειλημμένα εν βρασμώ ψυχής απαρνηθεί τη γενέτειρα του. Χαρακτηριστικά, το 2012 ο Ντεπαρντιέ τηλεφώνησε στον πρώην πρόεδρο Φρανσουά Ολάντ προκειμένου να εκφράσει την οργή του για τις φορολογικές του επιβαρύνσεις. Εκείνο το τηλεφώνημα είχε λήξει με την φράση «Ζήτω η Γαλλία, φεύγω».
Φωτ.: REUTERS
Στα τέλη του 2012, ο ηθοποιός μετακόμισε στο Βέλγιο για να αποφύγει να πληρώσει έναν προσωρινό «σούπερ φόρο» πολυτελείας και μετά από λίγο αποποιήθηκε ακόμη και τη γαλλική υπηκοότητα. Τον Ιανουάριο του 2013 αποσύρθηκε στη Ρωσία, όπου και του δόθηκε τιμητική υπηκοότητα. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο ηθοποιός έχει επιπλέον προσπαθήσει να πάρει τουρκική και αλγερινή υπηκοότητα στο παρελθόν, αλλά χωρίς επιτυχία.
Αλλά, παρά τα πολλά ξεσπάσματα κατά της Γαλλίας μέσα στα χρόνια, ο Ζεράρ Ντεπαρντιέ πάντα επέστρεφε. Δεν είναι δύσκολο να καταλάβει κανείς το γιατί. Ο ηθοποιός είναι σταθερά συνυφασμένος με τον ιστό της γαλλικής πολιτιστικής ταυτότητας. Είναι κάτι σαν ζωντανό σύμβολο της Γαλλίας. Ακόμη και ο τρόπος με τον οποίο περιφρονεί και επικρίνει τη χώρα του είναι τόσο μα τόσο γαλλικός.
Ο Ζεράρ Ντεπαρντιέ θα μπορούσε να είναι ακόμα και χαρακτήρας του Βίκτωρος Ουγκώ. Στα καλύτερά του, είναι ένας ανατρεπτικός καλλιτέχνης. Στα χειρότερά του, ένας άπληστος κι ανήθικος άνθρωπος δίχως αναστολές. Ο Ντεπαρντιέ είχε πάντα μια αμφιλεγόμενη, δηκτική κι αντιφατική δημόσια εικόνα. Όμως η εκτίμηση των Γάλλων για εκείνον υπερβαίνει τον σεβασμό τόσο για τη μοναδική ιστορία της ζωής του όσο και το αξιοσημείωτο ταλέντο του.
Αλλά το θέμα με τον Ζεράρ Ντεπαρντιέ είναι ότι η ιδέα ότι ένας ηθοποιός του διαμετρήματος του είναι αποδεκτό να διάγει έναν τόσο προκλητικό και ασύδοτο βίο, κάποιες φορές ακόμα και εις βάρος άλλων ανθρώπων, δεν χωρά πια στην σύγχρονη εποχή. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που περίμεναν εδώ και μερικά χρόνια ότι πλησιάζει η μέρα που θα πρέπει να πληρώσει ένα τίμημα για τη ζωή που ζει. Και με αφορμή τις νέες κατηγορίες εις βάρος του για σεξουαλική κακοποίηση από 13 γυναίκες, μπορεί τώρα να ήρθε η στιγμή.
Fun Facts για τον Ζεράρ Ντεπαρντιέ:
-
Η φιλμογραφία του Ντεπαρντιέ περιλαμβάνει περισσότερα από 240 έργα.
- Το 1985, ο ηθοποιός κέρδισε το αργυρό βραβείο στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας για τον ρόλο του στο αστυνομικό δράμα «Τμήμα Δίωξης Ναρκωτικών».
- Για την ερμηνεία του στην ταινία «Συρανό Ντε Μπερζεράκ» ο Ντεπαρντιέ προτάθηκε για όσκαρ, βραβεύτηκε με ένα βραβείο Σεζάρ και κέρδισε το βραβείο καλύτερου ηθοποιού στο φεστιβάλ των Καννών.
- Το 1990 πρωταγωνίστησε στην ταινία «Πράσινη Κάρτα» για την οποία κέρδισε μια χρυσή σφαίρα.
-
Το 1996, έγινε ιππότης της Λεγεώνας της Τιμής και το 1997 έλαβε το χρυσό λιοντάρι στις Κάννες για τη συμβολή του στο σινεμά.
- Εντωμεταξύ, η προσωπική του ζωή ήταν εξίσου δραστήρια με την επαγγελματική. Παρά το γεγονός ότι ήταν παντρεμένος από το 1968, συναπτέ διαρκώς εξωσυζυγικές σχέσεις, πολλές από τις οποίες με συμπρωταγωνίστριες του. Μερικές από αυτές είναι η Κατρίν Ντενέβ, η Ναστάζια Κίνσκι, η Ιζαμπέλ Ατζανί, ακόμα και η Γούπι Γκόλντμπεργκ.
- Ο ίδιος, σε συνέντευξη του έχει παραδεχτεί πως έχει τουλάχιστον 20 παιδιά εκτός γάμου.
- Το 2020 ασπάστηκε την Ορθοδοξία. Αξίζει να σημειωθεί ότι νωρίτερα ο ηθοποιός είχε ασπαστεί το Ισλάμ και ήταν επίσης λάτρης του Βουδισμού και του Ινδουισμού