Μεγάλη Παρασκευή σήμερα. Η Αθήνα και άλλα μεγάλα αστικά κέντρα της χώρας αδειάζουν, με τους κατοίκους τους να σπεύδουν προς πάσα εξοχική κατεύθυνση.
Πόλεις της επαρχίας, χωριά καταγωγής, χωριά καταγωγής φίλων, τουριστικές περιοχές είναι οι βασικοί προορισμοί επιβατών ΙΧ, πλοίων, αεροπλάνων, λεωφορείων και κάθε διαθέσιμου μεταφορικού μέσου.
Τι συνέβαινε όμως ακριβώς 60 χρόνια πριν, Μεγάλη Παρασκευή, 12 Απριλίου του 1963; Πόσα έχουν αλλάξει από τότε;
«ΤΟ ΒΗΜΑ», 13.4.1963, Ιστορικό Αρχείο «ΤΟ ΒΗΜΑ» | «ΤΑ ΝΕΑ»
Γράφει «ΤΟ ΒΗΜΑ» της 13ης Απριλίου του 1963:
«Από χθες οι Αθηναίοι άρχισαν να εγκαταλείπουν την πρωτεύουσα και να αναχωρούν ομαδικά στις επαρχίες για να γιορτάσουν το Πάσχα.
»Η εφετινή έξοδος υπολογίζεται ότι θα υπερβή κάθε προηγούμενον, ο δε αριθμός Αθηναίων που έφυγαν ή θα φύγουν από την Αθήνα θα υπερβή τις 400.000.
»Το γεγονός αποδίδεται στο ότι αφ’ ενός μεν έχει επικρατήσει πλέον σε γενική κλίμακα η συνήθεια της πασχαλινής εξόδου, αφ’ ετέρου δε στο ότι η βελτίωση των συγκοινωνιακών συνθηκών επιτρέπει εύκολη και άνετη μετακίνησι.
»Στους λόγους αυτούς πρέπει να προστεθή και η αύξησι του αριθμού των ιδιωτικών αυτοκινήτων, οι κάτοχοι των οποίων ασφαλώς θα απομακρυνθούν από την πόλι μαζί με τους φίλους ή συγγενείς των.
Διαφήμιση της Ολυμπιακής στο πνεύμα των ημερών
«ΤΟ ΒΗΜΑ», 12.4.1963, Ιστορικό Αρχείο «ΤΟ ΒΗΜΑ» | «ΤΑ ΝΕΑ»
Οι αριθμοί
»Συγκεκριμένα υπολογίζεται ότι θα αναχωρήσουν από την Αθήνα με αεροπλάνα 14.000 άτομα, με ιδιωτικά αυτοκίνητα 60.000, με σιδηροδρόμους 50.000, με λεωφορεία 70.000 με ιδιωτικά πούλμαν 40.000 και διά θαλάσσης 60.000 περίπου άτομα.
»Μεγάλον αριθμό Αθηναίων εκδρομέων είναι σίγουρο ότι θα συγκεντρώσουν τα νησιά του Αργοσαρωνικού, καθώς και τα γνωστά Κυκλαδίτικα νησιά Μύκονος, Σαντορίνη κλπ.
»Οι κάτοχοι των Ι.Χ. θα κατευθυνθούν μάλλον προς την Πελοπόννησο και την Στερεά Ελλάδα, ιδίως δε σε περιοχές όπου γιορτάζεται με περισσότερη γραφικότητα το Πάσχα.
»Για την εξυπηρέτησι των εκδρομέων έχουν πυκνωθή τα δρομολόγια και έχουν ληφθή διάφορα άλλα μέτρα»
Επιτάφιος
Φαίνεται λοιπόν πως η Μεγάλη Παρασκευή είναι εδώ και δεκαετίες συνυφασμένη με μαζικές «ηρωικές» εξόδους από εθνικές οδούς, λιμάνια και αεροδρόμια, όμως το πραγματικό της σύμβολο είναι φυσικά ο Επιτάφιος.
«ΤΟ ΒΗΜΑ», 12.4.1963, Ιστορικό Αρχείο «ΤΟ ΒΗΜΑ» | «ΤΑ ΝΕΑ»
«ΤΟ ΒΗΜΑ» της 12ης Απριλίου 1963, ανήμερα Μεγάλης Παρασκευής, αναφέρει:
«Εκατοντάδες νέες σε όλη την Ελλάδα ξημερώθηκαν στις εκκλησίες για να στολίσουν με φρέσκα λουλούδια τους Επιταφίους. Όπως λέγεται, οι περισσότεροι Επιτάφιοι που θα περιφερθούν σήμερα στην Αθήνα και τον Πειραιά, θα είναι σωστά κομψοτεχνήματα.
»Ένας από τους πιο γραφικούς Επιταφίους θα είναι σήμερα ο του Αγίου Βασιλείου Πειραιώς, η περιφορά του οποίου θα γίνη και επί της νέας μεγάλης προβλήτος του λιμενίσκου Φρεαττύδος.
»Τα 500 μέτρα της προβλήτος θα φωταγωγηθούν ειδικά την αποψινή βραδυά. Στην Ύδρα – άκρον άωτον πρωτοτυπίας – ο Επιτάφιος θα “βαπτιστθή” στα κρύα νερά του μικρού όρμου των Καμινίων.
»Για πρώτη φορά εφέτος, την καλαισθησία των γυναικών στο στόλισμα του Επιταφίου, ήλθε να ενισχύση και ένας επαγγελματίας διακοσμητής.
»Πρόκειται για τον κ. Χ. Πάτση, που φιλοτέχνησε την μακέτα της φωτογραφίας μας για τον Επιτάφιο της Μεταμορφώσεως, μιας μικρής εκκλησούλας στα Πετράλωνα
»Η εκκλησούλα αυτή έχει παράδοση στους ωραίους Επιταφίους, πέρυσι δε δημιουργήθηκε και κάποιο θέμα, όταν ο αρχιμανδρίτης του ναού είχε συμπεριλάβη ένα περιστέρι στο στόλισμα.
»Επίτροπος του ναού εξεδήλωε την αντίθεσί του για την πρωτοβουλία του αρχιμανδρίτη τονίσας ότι το περιστέρι είναι…Ρωσικό σύμβολο».