Το χειρότερο σενάριο που θέτει τη χώρα – με επίκεντρο την Αττική – σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης επικράτησε, όπως όλα δείχνουν, παρότι μετράμε εβδομάδες πριν από τη σταδιακή, πλην όμως αποφασιστική έξοδο από το… σκοτεινό πανδημικό τούνελ.
Η αναπάντεχη σφοδρότητα του τρίτου κύματος, η επικράτηση των μεταλλάξεων, το κουρασμένο ΕΣΥ με τις πεπερασμένες δυνατότητές του αλλά και η ψυχολογική κόπωση των πολιτών έχουν δημιουργήσει ένα εκρηκτικό μείγμα που αφήνει περιθώριο για εφιαλτικές προβλέψεις.
Οι ίδιοι ακριβώς λόγοι είναι η αιτία που η ανάλυση των «σκληρών δεικτών» αδυνατεί να δείξει με ασφάλεια τι έρχεται στο άμεσο μέλλον, με αποτέλεσμα οι αναλύσεις να περιορίζονται στο καλό και στο κακό σενάριο.
Η μαύρη τρύπα της Καθαράς Δευτέρας
Σε κάθε περίπτωση, ο Μάρτιος και ο Απρίλιος θα συνεχίσουν να δοκιμάζουν τις αντοχές μας, με τον βαθμό δυσκολίας εντούτοις να διαφέρει ανάλογα με το προγνωστικό μοντέλο.
Την ίδια ώρα στο υπουργείο Υγείας προετοιμάζονται για κάθε ενδεχόμενο, καθώς το ζητούμενο είναι τα νοσοκομεία (έπειτα και από τις συμμαχίες με τον ιδιωτικό τομέα) να «απορροφήσουν» τις επιπτώσεις του τρίτου κύματος, χωρίς να συμβεί το αντίθετο: να χαθεί δηλαδή η αποτύπωση της κορύφωσης της επιδημικής καμπύλης στην αδυναμία του Συστήματος Υγείας να περιθάλψει τους ασθενείς. Υπό τις συνθήκες αυτές, τα μέλη της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων περιμένουν τις επόμενες ημέρες να διαπιστώσουν εάν οι πρώτες ενδείξεις σταθεροποίησης θα αποτελέσουν το «χαλί» για τη σταδιακή αποκλιμάκωση στη διασπορά του ιού στην κοινότητα. Εμπόδιο σε ό,τι αφορά τις ακριβείς εκτιμήσεις είναι το τριήμερο της Καθαράς Δευτέρας που λειτουργεί ως μια «μαύρη τρύπα», θολώνοντας το τοπίο.
Στην περίπτωση πάντως που «κλειδώσει» την τρέχουσα εβδομάδα ότι η κορύφωση του κύματος αποτελεί παρελθόν, τότε αναμένεται ύστερα από 10-15 ημέρες να ξεκινήσει η αποκλιμάκωση. Ωστόσο η αποσυμπίεση στο Σύστημα Υγείας θα καθυστερήσει ακόμα περισσότερο, με τα νοσοκομεία να συνεχίζουν να δοκιμάζονται για τέσσερις επιπλέον εβδομάδες.
Και νοσοκομεία εκστρατείας
Το «κακό» σενάριο όμως είναι ακόμα πιο δυσοίωνο, καθώς σύμφωνα με αυτό το βαρύ επιδημιολογικό φορτίο του Μαρτίου θα συμπαρασύρει στη «δίνη» του και τον Απρίλιο, με την αποκλιμάκωση να λαμβάνει χώρα τον Μάιο.
Εικόνα σπό τον «Ευαγγελισμό» – Δεν σταματούν να φτάνουν ασθενοφόρα
Και παρότι στην οδό Αριστοτέλους απεύχονται μια τέτοια εξέλιξη, δεν σταματούν να προετοιμάζονται για τα χειρότερα. Στο πλαίσιο αυτό ήδη έχει ξεκινήσει και θα επιταχυνθεί εφόσον κριθεί αναγκαίο η μετατροπή 100 και πλέον κλινών σε νευροχειρουργικές, καρδιοχειρουργικές και νευροχειρουργικές κλινικές σε πολυδύναμες ΜΕΘ, την ώρα που διατίθενται στα νοσοκομεία 900 συσκευές υψηλής παροχής οξυγόνου (high flow) ώστε οι παθολογικές και πνευμονολογικές κλινικές COVID να λειτουργήσουν ως «ανάχωμα» των Εντατικών.
Παράλληλα όμως στο τραπέζι του επιχειρησιακού σχεδιασμού βρίσκεται ανοιχτό το κρίσιμο… κεφάλαιο του σχεδίου έκτακτης ανάγκης που αφορά τη δημιουργία νοσοκομείων εκστρατείας σε χώρους όπως είναι τα στάδια και οι εκθεσιακοί χώροι.
Ενδεικτική της κρισιμότητας της κατάστασης στην οποία έχει περιέλθει η χώρα ήταν η τοποθέτηση του υφυπουργού Παρά τω Πρωθυπουργώ Ακη Σκέρτσου, όταν επισήμανε την περασμένη Παρασκευή ότι «έχουμε επιστρατεύσει το σύνολο των ιδιωτικών και των δημόσιων πόρων», προσθέτοντας πως δεν υπάρχουν άλλες δυνατότητες στο Σύστημα Υγείας, με αποτέλεσμα να χρειάζεται «η μέγιστη προσπάθεια όλων μας».
Αύξηση του δείκτη θετικότητας
Τα όσα περιγράφουν οι αριθμοί αποτυπώνουν άλλωστε ότι τα νοσοκομεία βρίσκονται τις τελευταίες εβδομάδες σε κατάσταση πολιορκίας από τον SARS-CoV-2. Ειδικότερα και σύμφωνα με την καθηγήτρια Παιδιατρικής Λοιμωξιολογίας Βάνα Παπαευαγγέλου, την περασμένη εβδομάδα ο δείκτης θετικότητας αυξήθηκε από το 4,5% στο 6%.
Επιπλέον, καταγράφηκαν 450 ημερήσιες εισαγωγές κατά μέσο όρο το ίδιο διάστημα, αριθμός που υποδεικνύει ότι μόλις ένα 24ωρο αρκεί για να γεμίσει ένα νοσοκομείο αντίστοιχης δυναμικότητας όπως αυτής του Ερυθρού Σταυρού. Μάλιστα ο επίκουρος καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας Γκίκας Μαγιορκίνης προλόγισε την ανοδική πίεση στο ΕΣΥ και στις μονάδες εντατικής θεραπείας το επόμενο διάστημα σε επίπεδα που δεν έχουν καταγραφεί ποτέ ως τώρα, καθ’ όλη τη διάρκεια της πανδημίας.
Δωρεάν 10 εκατ. τεστ την εβδομάδα και χαλάρωση των μέτρων
Σε μια προσπάθεια το τρίτο κύμα να μην παρασύρει τη χώρα σε αδιέξοδες καταστάσεις, κυβέρνηση και επιστήμονες επενδύουν σε τρία σημαντικά «όπλα»: στη συνέχιση της εμβολιαστικής εκστρατείας «Ελευθερία» με όσο το δυνατόν (και ανάλογα πάντοτε με τις παραδόσεις νέων δόσεων) ταχύτερους ρυθμούς, στη λελογισμένη χαλάρωση των μέτρων ώστε να ενισχυθεί ή ψυχολογία των πολιτών με στόχο τη συμμόρφωσή τους, αλλά και στη χρήση ατομικών rapid tests.
Aπό τα τέλη Μαρτίου ο κάθε πολίτης θα μπορεί να προμηθευθεί τα τεστ δωρεάν από τα φαρμακεία με τον ΑΜΚΑ του, με «πλαφόν» τέσσερα τεστ τον μήνα
Ειδικότερα και όπως ανακοινώθηκε από τον κ. Σκέρτσο, από τα τέλη Μαρτίου (ή το αργότερο αρχές Απριλίου) ο κάθε πολίτης θα μπορεί να προμηθευθεί τα τεστ δωρεάν από τα φαρμακεία με τον ΑΜΚΑ του, με «πλαφόν» τέσσερα τεστ τον μήνα. Με τον τρόπο αυτόν θα υπάρχει η δυνατότητα διεξαγωγής έως και 10 εκατομμυρίων τεστ την εβδομάδα, όταν σήμερα δεν ξεπερνούν τα 300.000.
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι τα ατομικά τεστ είναι διαφορετικά από τα rapid tests, υπό την έννοια ότι διενεργούνται στο σπίτι από τον ίδιο τον ενδιαφερόμενο με δείγμα σάλιου και με το αποτέλεσμα να είναι διαθέσιμο σε περίπου 30 λεπτά.
Μάλιστα και κατά πληροφορίες το σχέδιο αυτό αναμένεται να επεκταθεί και στους μαθητές των Δημοτικών, των Γυμνασίων και των Λυκείων, αλλά και στους εκπαιδευτικούς, όταν οι «σκληροί δείκτες» τούς επιτρέψουν να γυρίσουν στις σχολικές τάξεις. Κατά τις ίδιες πηγές, εξετάζεται ο έλεγχος για πιθανή μόλυνση να γίνεται έως και δύο φορές την εβδομάδα, ώστε να εμποδιστεί η διασπορά στις μαθητικές αίθουσες, ακολουθώντας το μοντέλο της Αυστρίας.
Προς το παρόν εν τούτοις οι επιστήμονες απευθύνουν ύστατη έκκληση στους πολίτες, με έμφαση σε όσους ανήκουν στην παραγωγική ηλικία (δεδομένου ότι «οδηγούν» την πανδημία), να τηρήσουν ευλαβικά τα μέτρα, περιορίζοντας τις επαφές τους με άτομα που μένουν στην ίδια στέγη και τις συναναστροφές τους σε εξωτερικούς χώρους. Και υπογραμμίζουν ότι η διασπορά του πανδημικού ιού και των μεταλλάξεών του είναι πλέον τόσο μεγάλη που το πιθανότερο είναι να συναντήσουν έστω έναν ασυμπτωματικό φορέα σε κάθε δραστηριότητά τους.