Με 920.000 στρατιώτες και αξιωματικούς, 440.000 στρατιωτικούς υπαλλήλους και σχεδόν μισό εκατομμύριο εφέδρους ο αιγυπτιακός στρατός συγκαταλέγεται στους ισχυρότερους του κόσμου. Στο Global Firepower Index που δημοσιεύτηκε μάλιστα πρόσφατα, η Αίγυπτος καταλαμβάνει την ένατη θέση επί συνόλου 138 χωρών.
Τα ατού των αιγυπτιακών ενόπλων δυνάμεων δεν περιορίζονται όμως μόνον στον αριθμό των στρατιωτικών. Ο στρατός της χώρας διαθέτει 1.054 αεροσκάφη, μεταξύ των οποίων 215 μαχητικά και 81 ελικόπτερα, 4.295 πάντσερ και 11.700 τεθωρακισμένα οχήματα.
Μολονότι η σύγκριση με την ισχυρότερη στρατιωτική δύναμη, τις ΗΠΑ των 2,3 εκατομμυρίων στρατιωτικών και 13.300 αεροσκαφών σχετικοποιεί την ισχύ του αιγυπτιακού στρατού, είναι γεγονός ότι οι Αιγύπτιοι διαθέτουν τις ισχυρότερες στρατιωτικές δυνάμεις στη Μέση Ανατολή και τη βόρεια Αφρική και δη με διαφορά. Η Τουρκία ακολουθεί στην 11η θέση της κατάταξης, το Ιράν στην 14η ενώ η Σαουδική Αραβία στην 17η.
Μακρά παράδοση
Η ισχύς του αιγυπτιακού στρατού έχει μακρά παράδοση, εξηγεί ο Γκύντερ Μάγερ από το Κέντρο Ερευνών του Αραβικού Κόσμου στο Πανεπιστήμιο του Μάιντς: «Χρονολογείται από την ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ Αιγύπτου και Ισραήλ το 1979. Έκτοτε ο αιγυπτιακός στρατός τροφοδοτείται κάθε χρόνο από τις ΗΠΑ με όπλα αξίας περίπου 1,3 δις ευρώ. Οι Αμερικανοί είχαν δεσμευτεί τότε σε στήριξη τέτοιου ύψους τόσο απέναντι στο Ισραήλ όσο και απέναντι στην Αίγυπτο».
Κατά τη διάρκεια της θητείας του προέδρου αλ Σίσι, ο οποίος ανέλαβε τα ηνία της Αιγύπτου το 2014, η χώρα έχει αυξήσει σημαντικά τον αμυντικό της εξοπλισμό. Σύμφωνα με ανάλυση του Carnegie Middle East Center αυτό οφείλεται σε διάφορους λόγους: στους αυξανόμενους κινδύνους για την εθνική και περιφερειακή ασφάλεια, στις αμερικανικές πιέσεις αλλά και στη συνεργασία του αιγυπτιακού στρατού με άλλους εταίρους, κυρίως τη Γαλλία και τη Ρωσία. Σε όλα αυτά θα πρέπει να προστεθεί και η αποφασιστικότητα του αλ Σίσι να αποτρέψει το ενδεχόμενο πραξικοπήματος.
Ο αιγυπτιακός στρατός διαδραματίζει σημαντικό ρόλο τόσο στην εσωτερική όσο και στην εξωτερική πολιτική της χώρας. Στο εσωτερικό δραστηριοποιείται κυρίως στη Χερσόνησο του Σινά. Από τη στιγμή που έκανε την εμφάνισή του εκεί το αυτοαποκαλούμενο Ισλαμικό Κράτος, έχει επιδεινωθεί δραστικά η κατάσταση ασφαλείας. Ωστόσο, «παρά την ισχυρή στρατιωτική παρουσία, μέχρι στιγμής η κυβέρνηση δεν έχει καταφέρει να εξοντώσει ή έστω να θέσει υπό έλεγχο το λεγόμενο Ισλαμικό Κράτος στη Χερσόνησο του Σινά. Αυτό δείχνει ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά εσωπολιτικά προβλήματα», εξηγεί ο ειδικός Γκύντερ Μάγερ.
H θέση της Ελλάδας
Η κατάσταση στη Χερσόνησο του Σινά επηρεάζει σε σημαντικό βαθμό και τις αμυντικές δαπάνες, επισημαίνει ο Σαΐντ Σαντίκι, ειδικός σε θέματα διεθνούς δικαίου και διεθνών σχέσεων στο Πανεπιστήμιο της πόλης Φεζ στο Μαρόκο. «Η κατάσταση ασφαλείας στο Σινά έχει άμεσο αντίκτυπο στο μέγεθος και το είδος των όπλων που αγοράζει ο αιγυπτιακός στρατός», όπως αναφέρει.
Ακόμη πιο σημαντικός όμως είναι ο ρόλος των ενόπλων δυνάμεων στην εξωτερική πολιτική του Καΐρου. Ο αιγυπτιακός στρατός συμμετέχει μεταξύ άλλων στον καθοδηγούμενο από τη Σαουδική Αραβία διεθνή συνασπισμό κατά των ανταρτών Χούτι στην Υεμένη, ενώ στηρίζει και τις δυνάμεις του στρατηγού Χαφτάρ στον λιβυκό εμφύλιο.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στην κορυφή της κατάταξης του Global Firepower Index βρίσκονται οι ΗΠΑ ενώ στη δεύτερη θέση ακολουθεί η Ρωσία. Την πρώτη 10άδα συμπληρώνουν οι εξής χώρες: Κίνα, Ινδία, Ιαπωνία, Νότια Κορέα, Γαλλία, Ηνωμένο Βασίλειο και στην 10η θέση η Βραζιλία. Βάσει της εκτιμώμενης στρατιωτικής τους ισχύος οι ελληνικές ένοπλες δυνάμεις κατατάσσονται στην 33η θέση.
Κέρστεν Κνιπ
Επιμέλεια: Κώστας Συμεωνίδης