Την αναγκαιότητα να αναληφθούν τώρα πολιτικές και διπλωματικές πρωτοβουλίες που υπαγορεύονται από το Διεθνές Δίκαιο το οποίο η χώρα μας έχει θέσει ως προμετωπίδα της εθνικής μας πολιτικής, ζήτησε ο Ευάγγελος Βενιζέλος προειδοποιώντας ότι «αλλιώς μπορεί και πάλι να νομίζουμε ότι ο χρόνος τρέχει υπέρ ημών, ενώ εμείς θα τρέχουμε πίσω από μικρά ή μεγάλα γεγονότα ή πίσω από πρωτοβουλίες άλλων». Μιλώντας σε εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών για την Εθνική Ανασυγκρότηση με θέμα «Οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών στη Μεσόγειο και ελληνοτουρκικές σχέσεις», ο πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Εξωτερικών, τόνισε η αυτονόητη πολιτική και διπλωματική πρωτοβουλία που πρέπει να αναλάβει η Ελλάδα προκειμένου να υποταχθεί η Τουρκία στις προβλέψεις της διεθνούς νομιμότητας είναι «η διατύπωση επίσημης και πανηγυρικής πρότασης για την επανέναρξη των γύρων των διερευνητικών επαφών με την Τουρκία με αντικείμενο την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ, τόσο στο Αιγαίο όσο και στην Ανατολική Μεσόγειο, ταυτοχρόνως, με κανόνα αναφοράς το ισχύον διεθνές δίκαιο της θάλασσας και σε περίπτωση διαφωνίας την υπογραφή συνυποσχετικού που θα αναγνωρίζει τη δικαιοδοσία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης ώστε να αχθεί ενώπιον του η διαφορά». Ταυτόχρονα πρότεινε η Ελλάδα να αναλάβει την «πρωτοβουλία επανάληψης των διαβουλεύσεων για την επικαιροποίηση των μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης (ΜΟΕ) κυρίως των αεροναυτικών».
Παράλληλα ο κ. Βενιζέλος τάχθηκε κατά κινήσεων «μερικού χαρακτήρα», όπως η μερική επέκταση των χωρικών υδάτων στο Ιόνιο ή η μερική οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών με την Αίγυπτο που αναδεικνύουν το μη ρυθμιζόμενο ζήτημα και μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως επιχείρημα υπέρ της ύπαρξης «ειδικών περιστάσεων» πχ στο Αιγαίο ή την Αν. Μεσόγειο. Με αφορμή τις πρόσφατες εξελίξεις ως προς την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης, ο κ. Βενιζέλος είπε ότι επιβάλλεται «να επανεξετάσουμε παραδοχές ή αδράνειες των τελευταίων 45 ετών, από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο έως σήμερα». Για τον ίδιο, αφετηρία μιας ολοκληρωμένης προσέγγισης πρέπει να είναι η δική μας «εθνική στρατηγική αυτογνωσία». Αναφερθείς στην στρατηγική του Ελσίνκι, την οποία υπενθύμισε σε πρόσφατο άρθρο στα «ΝΕΑ» ο πρώην πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης, είπε ότι είχε ισχυρό έρεισμα με βάση τα δεδομένα της περιόδου 1996-2004, καθώς, τότε η προοπτική ένταξης στην Ε.Ε. ήταν βασική τουρκική επιλογή. Ωστόσο, τόνισε ότι το Ελσίνκι απέδωσε σε ό,τι αφορά την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ε.Ε. όχι όμως στην πολιτική λύση του κυπριακού ούτε στην οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας ούτε στη μείωση των μονομερών τουρκικών διεκδικήσεων και της τουρκικής παραβατικότητας.
Παρά το πλαίσιο που διαμορφώνεται από την ανίσχυρη και άκυρη, όπως την χαρακτήρισε, «συμφωνία» μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης, ο κ. Βενιζέλος είπε ότι οι ελληνοτουρκικοί δίαυλοι πολιτικής και διπλωματικής επικοινωνίας «πρέπει να είναι πάντα ανοικτοί ώστε να γίνεται κατανοητό ότι η γειτονία της με την Ελλάδα λειτουργεί ευεργετικά για την Τουρκία, ως παράμετρος σταθερότητας σε ένα περιβάλλον πολλαπλών αβεβαιοτήτων», υπό την προϋπόθεση, βεβαίως, του σεβασμού της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας, όπως υπογράμμισε, «τα οποία η Ελλάδα πρέπει να προστατεύει και να δείχνει ότι μπορεί να προστατεύει». Ακόμα, τάχθηκε υπέρ του να ενταθούν και να ολοκληρωθούν οι διαβουλεύσεις Ελλάδος – Ιταλίας για τη μετατροπή της διμερούς σύμβασης οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας του 1977 σε σύμβαση οριοθέτησης και της ΑΟΖ. Όσον αφορά την εκκρεμότητα στις ελληνοαλβανικές σχέσεις λόγω της απόφασης του αλβανικού συνταγματικού δικαστηρίου και της μη κύρωσης της διμερούς σύμβασης οριοθέτησης πολλαπλών χρήσεων του 2009, ο κ. Βενιζέλος τόνισε ότι «είναι σημαντικό να επαναφέρουμε τις ολοκληρωμένες ελληνικές προτάσεις του 2014 που περιλαμβάνουν: Πρώτον, την αναδιατύπωση και επέκταση του περιεχομένου του προοιμίου της σύμβασης. Δεύτερον, τη διατήρηση του περιεχομένου της σύμβασης που είναι επανάληψη ουσιαστικά των σχετικών προβλέψεων της ΔΣΔΘ. Τρίτον, την επανάληψη και επαλήθευση των σχετικών τεχνικών υπολογισμών».