Την άποψη ότι η Επιτροπή θα συνεχίσει να στηρίζει την Ελλάδα στις προσπάθειές της να τονώσει την ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων εργασίας και να επιστρέψει στις χρηματοπιστωτικές αγορές σε βιώσιμη βάση -προς όφελος όλων των Ελλήνων πολιτών» εξέφρασε ο επίτροπος Οικονομίας, Πιερ Μοσκοβισί, με αφορμή τη δημοσίευση της έκθεσης του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου για τα τρία προγράμματα διάσωσης της Ελλάδας.
Συγκεκριμένα, ο κ. Μοσκοβισί δήλωσε οτι «εννέα μήνες πριν από το τέλος του Προγράμματος Σταθερότητας και Στήριξης της Ελλάδας, η χώρα έχει εκπληρώσει τις δεσμεύσεις της για μεταρρυθμίσεις και αρχίζει να αισθάνεται τα οφέλη. Η οικονομία μεγεθύνεται και πάλι, η δε ανεργία μειώνεται σε σχέση με τα εξαιρετικά υψηλά επίπεδα που κατέγραφε παλαιότερα».
Οι πρόσφατες θετικές εξελίξεις, συνεχίζει ο Γάλλος επίτροπος, περιλαμβάνουν την ολοκλήρωση της δεύτερης αξιολόγησης, το κλείσιμο της «διαδικασίας περί υπερβολικού ελλείμματος» και πιο πρόσφατα μια περαιτέρω ελάφρυνση των ελέγχων κεφαλαίων. Ως εκ τούτου, η σταδιακή επιστροφή στις αγορές έχει γίνει αξιόπιστη προοπτική για την Ελλάδα».
Σχοινάς: Η Κομισιόν εφαρμόζει τις συστάσεις του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου
Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη της την έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου αναφορικά με το σχεδιασμό και την εφαρμογή των δύο πρώτων προγραμμάτων προσαρμογής της ελληνικής οικονομίας, και το σχεδιασμό του τρίτου. Αυτό απάντησε ο εκπρόσωπος της Επιτροπής, Μαργαρίτης Σχοινάς κληθείς να σχολιάσει την έκθεση, κατά την ενημέρωση του Τύπου στις Βρυξέλλες.
Ο ίδιος ανέφερε ότι η Επιτροπή είναι ανοιχτή στην «εποικοδομητική» ανάλυση των δραστηριοτήτων της καθώς και ότι «καλωσορίζει» και «εφαρμόζει» τις συστάσεις. «Πολλές από τις συστάσεις που περιλαμβάνει η έκθεση, εφαρμόστηκαν στο τρίτο πρόγραμμα» υπογράμμισε ο Μ. Σχοινάς.
Τέλος, ερωτηθείς για τη μη συνεργασία της ΕΚΤ, είπε πως η Επιτροπή συνεργάστηκε πλήρως και αρνήθηκε να σχολιάσει τη στάση της ΕΚΤ.
Ελεγκτικό Συνέδριο ΕΕ: Δύσκολη η πλήρης χρηματοδότηση από τις αγορές
Την ώρα που είναι σε εξέλιξη μία νέα προσπάθεια εξόδου στις αγορές το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο «κρούει» τον κώδωνα του κινδύνου να αναφέρει ότι είναι δύσκολο εγχείρημα η ικανότητα της Ελλάδας να χρηματοδοτείται πλήρως από τις αγορές
Σύμφωνα με την έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου που δημοσιεύθηκε σήμερα με τον τίτλο «Η παρέμβαση της Επιτροπής στην ελληνική χρηματοπιστωτική κρίση», τα προγράμματα προσαρμογής που σχεδίασε και εφάρμοσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην Ελλάδα, συνέβαλαν μεν στην ανασυγκρότηση της χώρας, πλην όμως οριακά.
Στα θετικά σημεία, το ΕΕΣ επισημαίνει ότι, παρά τα όποια προβλήματα, η Ελλάδα ευνοήθηκε από την εφαρμογή κάποιων αναγκαίων μεταρρυθμίσεων, ενώ ο σχεδιασμός του τρίτου προγράμματος ήταν σαφώς βελτιωμένος σε σχέση με τα προηγούμενα δύο κυρίως σε ό,τι αφορά τις προτεραιότητες των μεταρρυθμίσεων.
Ειδικότερα, οι ελεγκτές της ΕΕ διαπίστωσαν ότι η Επιτροπή δεν διέθετε προηγούμενη πείρα στη διαχείριση ενός τέτοιου εγχειρήματος και ότι οι όροι των προγραμμάτων δεν είχαν ιεραρχηθεί σωστά με βάση τη σημασία τους, ούτε εντάχθηκαν σε κάποια ευρύτερη στρατηγική για τη χώρα. Επιπλέον, υπογραμμίζεται ότι οι μακροοικονομικές παραδοχές των προγραμμάτων δεν αιτιολογούνταν καταλλήλως, ενώ η συνεργασία με τους άλλους θεσμούς ήταν μεν αποτελεσματική αλλά άτυπη.
Σημειώνεται ότι το έργο των ελεγκτών επικεντρώθηκε στην αξιολόγηση της Επιτροπής, καθώς τόσο ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας και το ΔΝΤ όσο και οι ελληνικές αρχές δεν εμπίπτουν στην αρμοδιότητα ελέγχου τους. Ειδικά όμως σε ό,τι αφορά την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η έκθεση του ΕΕΣ σημειώνει ότι οι ελεγκτές επιχείρησαν να αξιολογήσουν τον ρόλο της ΕΚΤ στα προγράμματα, κατ’ εφαρμογήν της εντολής τους περί ελέγχου της αποτελεσματικότητας της διαχείρισής της. Η ΕΚΤ, ωστόσο, αμφισβήτησε την εντολή των ελεγκτών και δεν τους παρείχε επαρκή αποδεικτικά στοιχεία. Ως εκ τούτου, οι ελεγκτές δεν ήταν σε θέση να αναφερθούν στο ρόλο της ΕΚΤ.
Δύσκολο το εγχείρημα επιστροφής στις αγορές
«Τα προγράμματα προώθησαν μεταρρυθμίσεις και αποσόβησαν τον κίνδυνο η Ελλάδα να αθετήσει τις υποχρεώσεις της. Ωστόσο, η ικανότητα της χώρας να χρηματοδοτείται πλήρως από τις χρηματοπιστωτικές αγορές εξακολουθεί να αποτελεί δύσκολο εγχείρημα», δήλωσε ο Μπαουντίγιο Τομέ Μουγκουρούσα, μέλος του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου και αρμόδιος για την έκθεση, κατά την παρουσίασή της στις Βρυξέλλες.
Επιπλέον, σύμφωνα με την έκθεση, η Επιτροπή δεν προέβη σε διεξοδική αξιολόγηση των δύο πρώτων προγραμμάτων, μολονότι μια τέτοια ανάλυση θα ήταν σκόπιμη για την αναπροσαρμογή της μεταρρυθμιστικής διαδικασίας. Στα μέσα του 2017, η Ελλάδα εξακολουθεί να χρειάζεται εξωτερική χρηματοδοτική στήριξη, γεγονός που σημαίνει ότι τα προηγούμενα προγράμματα δεν μπόρεσαν να αποκαταστήσουν την ικανότητα της χώρας να χρηματοδοτεί τις ανάγκες της από τις αγορές, μεταξύ άλλων και λόγω αδυναμιών σε επίπεδο υλοποίησης, αναφέρει η έκθεση.
Σύμφωνα εξάλλου με την έκθεση, οι τρεις βασικοί στόχοι των προγραμμάτων επετεύχθησαν μόνο σε περιορισμένο βαθμό. Πιο συγκεκριμένα, σε ό,τι αφορά την επάνοδο στην ανάπτυξη, οι ελεγκτές διαπίστωσαν ότι κατά τη διάρκεια των προγραμμάτων, το ΑΕΠ συρρικνώθηκε κατά περισσότερο από ένα τέταρτο και η Ελλάδα δεν επανήλθε σε τροχιά ανάπτυξης το 2012, όπως προβλεπόταν αρχικά. Σχετικά με τη δημοσιονομική βιωσιμότητα, υπήρξε ευρείας κλίμακας δημοσιονομική εξυγίανση όσον αφορά τις διαρθρωτικές ισορροπίες. Ωστόσο, λόγω των δυσμενών μακροοικονομικών εξελίξεων και του επιτοκιακού κόστους του υφιστάμενου χρέους, ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ εξακολούθησε να αυξάνεται.
Σε ό,τι αφορά τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα, τα προγράμματα εξασφάλισαν τη βραχυπρόθεσμη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού τομέα, δεν κατάφεραν, ωστόσο, να αποτρέψουν τη ραγδαία επιδείνωση των ισολογισμών των τραπεζών, πρωτίστως λόγω των δυσμενών μακροοικονομικών και πολιτικών εξελίξεων, με συνέπεια να περιοριστεί η ικανότητα των τραπεζών να χρηματοδοτούν την πραγματική οικονομία.
Οι συστάσεις
Η έκθεση του ΕΕΣ καταλήγει με έντεκα συστάσεις προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Μεταξύ άλλων συστήνει για την αντιμετώπιση των υποκείμενων οικονομικών ανισορροπιών, να διασφαλιστεί ότι τα προγράμματα ενσωματώνονται σε μια γενική αναπτυξιακή στρατηγική για τη χώρα, αλλά και καλύτερη τεκμηρίωση των υποθέσεων και των τροποποιήσεων που έγιναν στους οικονομικούς υπολογισμούς στους οποίους στηρίζεται το σχέδιο του προγράμματος.
Επίσης, συστήνει ενίσχυση της αναλυτικής εργασίας σχετικά με το σχεδιασμό του προγράμματος. Ειδικότερα, πρέπει να εξετάζει την καταλληλότητα και το χρονοδιάγραμμα των μέτρων, δεδομένων της ιδιαίτερης κατάστασης στο κράτος- μέλος.