Στην τελική ευθεία εισέρχεται η διαδικασία αξιοποίησης του λιμανιού της Θεσσαλονίκης, μέσω της παραχώρησης του 67% των μετοχών του σε ιδιώτη επενδυτή, καθώς το τελικό σχέδιο της αναθεωρημένης σύμβασης παραχώρησης, κοινοποιήθηκε ήδη μέσω VDR στους υποψήφιους επενδυτές, που αναμένεται να καταθέσουν δεσμευτικές προσφορές την Παρασκευή 24 Μαρτίου.
Σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του ΑΠΕ-ΜΠΕ, στη νέα σύμβαση παραχώρησης το ελληνικό Δημόσιο θα εισπράττει περισσότερα έσοδα μετά την ιδιωτικοποίηση, ενώ μέρος από το ετήσιο αντάλλαγμα θα αποδίδεται στους παραλιμένιους Δήμους, με βάση της επιβάρυνσή τους από τις λειτουργίες του λιμανιού. Παράλληλα προβλέπονται επενδύσεις ύψους 180 εκατ. ευρώ στην πρώτη επταετία από τον νέο μέτοχο.
Την ίδια ώρα η Ομοσπονδία Υπαλλήλων Λιμανιών Ελλάδας (ΟΜΥΛΕ), προειδοποιεί ότι το επόμενο διάστημα θα χρησιμοποιήσει όλα τα ένδικα μέσα, προκειμένου να υπερασπιστεί το δημόσιο χαρακτήρα του λιμανιού, ενώ σε ανακοίνωσή της κάνει λόγο για μεθοδεύσεις από πλευράς ΤΑΙΠΕΔ.
Τι προβλέπει η νέα σύμβαση παραχώρησης
Στη νέα σύμβαση παραχώρησης, σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του ΑΠΕ-ΜΠΕ, παραμένει το ισχύον χρονοδιάγραμμα που υπήρχε στην αρχική και το οποίο είχε υπογραφεί το 2001 με διάρκεια 50 χρόνια μεταξύ ελληνικού δημοσίου και δημόσιου τότε ΟΛΘ. Σε αυτήν, αποτυπώνεται η φύση και η δράση του λιμανιού της συμπρωτεύουσας, η έκταση του περιουσιακού δικαιώματο, οι αρμοδιότητες και οι υποχρεώσεις του ελληνικού δημοσίου έναντι του ΟΛΘ.
Με τη λήξη της σύμβασης παραχώρησης, όλες οι επενδύσεις αλλά και η διαχείριση όλων των λιμενικών υποδομών και εξοπλισμού, επιστρέφεται στο Ελληνικό Δημόσιο. Η δομή και όλο το διοικητικό κομμάτι που αφαιρείται από τον ΟΛΘ θα περάσει στον έλεγχο και την ευθύνη της Δημόσιας Αρχής Λιμένων (ΔΑΛ) υπό την αιγίδα του υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.
Η έκδοση κανονισμών για τη λειτουργία του λιμένα και ο έλεγχος εφαρμογής τους θα είναι αρμοδιότητά της Δημόσιας Αρχής Λιμένος. Από το δικαίωμα παραχώρησης εξαιρείται μια σειρά κτιρίων επί του προβλήτα Ι που δεν απαιτούνται για την παροχή λιμενικών υπηρεσιών.
Παράλληλα, εξασφαλίζεται ότι θα διατηρηθούν οι σημερινές χρήσεις και λειτουργίες του προβλήτα Ι η ελεύθερη πρόσβαση σε αυτόν και η εξακολούθηση της χρήσης του για την υλοποίηση πολιτιστικών και δημοσίων δράσεων που θα πραγματοποιούνται, κατόπιν διαβούλευσης με το δήμο Θεσσαλονίκης.
Συγκεκριμένα κτίρια δημοσίων υπηρεσιών εξαιρούνται του δικαιώματος παραχώρησης ενώ ο ΟΛΘ αναλαμβάνει την υποχρέωση να τηρήσει το ιστορικό αρχείο του Οργανισμού σε κατάλληλους χώρους που θα είναι ανοιχτοί και επισκέψιμοι από το κοινό.
Οικονομικό αντάλλαγμα
Το ελληνικό δημόσιο θα εισπράττει μεγαλύτερο έσοδο μετά την αξιοποίηση του Οργανισμού από αυτό που αποδίδεται σήμερα. Το αντάλλαγμα παραχώρησης θα ανέρχεται σε ποσοστό 3,5% του κύκλου εργασιών του ΟΛΘ από 2% με την υφιστάμενη σύμβαση.
Επίσης, το κόστος λειτουργίας της αρχής λιμένος θα καλύπτεται από το ετήσιο αντάλλαγμα που θα εισπράττει το ελληνικό δημόσιο και εν συνέχεια το υπόλοιπο θα αποδίδεται στους παραλιμένιους δήμους με βάση της επιβάρυνσή τους από τις λειτουργίες του λιμανιού.
Σημειώνεται ότι οι δήμοι έως σήμερα δεν λάμβαναν κανένα αντάλλαγμα από τη σύμβαση παραχώρησης, ενώ με τη νέα σύμβαση θα έχουν ανταποδοτικά οφέλη.
Επενδύσεις
Ο υποψήφιος επενδυτής καλείται να πραγματοποιήσει επενδύσεις ύψους 180 εκατ. ευρώ στην πρώτη επταετία με την ολοκλήρωση της συμφωνίας είναι υποχρεωτικές και εξασφαλίζονται μέσω εγγυητικής επιστολής. Εάν στην επταετία ο ΟΛΘ που θα έχει παραχωρηθεί στον ιδιώτη επενδυτή δεν ολοκληρώσει τις σχετικές επενδύσεις κατόπιν αξιολόγησης από ανεξάρτητο τεχνικό σύμβουλο, τότε το ΤΑΙΠΕΔ μπορεί να εκπέσει την εγγυητική καλής εκτέλεσης και να επιβάλλει σημαντικές οικονομικές ρήτρες και κυρώσεις.
Στις υποχρεωτικές επενδύσεις προβλέπεται η επέκταση του Σταθμού Εμπορευματοκιβωτίων (λιμενικές υποδομές και εξοπλισμός) τα έργα αποκατάστασης του Κτιρίου Παλαιού Τελωνειακού Σταθμού και τα έργα γενικής ανάπτυξης του λιμένα. Η σύμβαση παραχώρησης προβλέπει συγκεκριμένες προδιαγραφές λειτουργίας και συντήρησης των λιμενικών υποδομών και δεσμεύσεις ελάχιστου όγκου διακίνησης.
Ο ΟΛΘ υπό ιδιωτικό έλεγχο θα λειτουργεί με συγκεκριμένο ρυθμό, ενώ τίθενται συγκεκριμένοι στόχοι διακίνησης, που θα πρέπει να εκπληρωθούν μετά την πρώτη τριετία από την ισχύ της σύμβασης παραχώρησης, αλλιώς θα μπορούν να επιβληθούν κυρώσεις μετά την πρώτη πενταετία.
Ειδικότερα οι στόχοι διακίνησης που έχουν τεθεί έχουν ως ακολούθως:
ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΟΚΙΒΩΤΙΑ
6-9 έτος 370.000 TEUs
10-19 έτος 510.000 TEUs
μετά το 19 έτος 650.000 TEUs
Σταθμός Συμβατικού Φορτίου
6-9 έτος 3,8 εκατ. μ.τ.
10-19 έτος 4,8 εκατ. μ.τ.
μετά το 19 έτος 5 εκατ. μ.τ.
Η τιμολόγηση των παρεχόμενων υπηρεσιών θα γίνεται με ιδιωτικά κριτήρια με εξαίρεση την ακτοπλοΐα, όπου δεν μπορεί να υπάρξει αύξηση των κοστολογήσεων ή νέες χρεώσεις, χωρίς την έγκριση του Ελληνικού Δημοσίου.
Κατάθεση δεσμευτικών προσφορών
Η κατάθεση των δεσμευτικών προσφορών αναμένεται να πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 24 Μαρτίου, ενώ το Διοικητικό Συμβούλιο του ΤΑΙΠΕΔ αποφάσισε να μην υπάρξει καμμία καθυστέρηση στη σχετική διαδικασία παρά το γεγονός ότι τρεις υποψήφιοι αγοραστές είχαν ζητήσει παράταση της διαδικασίας.
Σημειώνεται ότι για την εξαγορά του 67% του μετοχών του ΟΛΘ έχουν εκφράσει ενδιαφέρον 9 επενδυτικά σχήματα που έχουν περάσει στη Β φάση του διαγωνισμού. Πρόκειται για την APM Terminals Moller Maersk, το γερμανικό fund Deutsche Invest Equity Partners GmbH που συμμετέχει και ο πρόεδρος του ΠΑΟΚ επιχειρηματίας Ιβάν Σαββίδης, η Duferco Participations Holding S.A. (ήδη πελάτης του ΟΛΘ), η Φιλιππινέζικη International Container Terminal Services Inc, η ιαπωνική Mitsui & Go Ltd η P&O Steam Navigation Company θυγατρική της (DP World – Ντουμπάι), η Russian Railways JSC, η GEK TERNA S.A και Yilport Holding Inc.
Υπενθυμίζεται ότι στις 18/11/2016 το ΔΣ του ΤΑΙΠΕΔ ενέκρινε, κατ΄εφαρμογή των όρων της Β’ φάσης της διαγωνιστικής διαδικασίας, τη συνέχιση της συμμετοχής καθεμίας από τις Russian Railways JSC και GEK TERNA S.A., αυτόνομα.
Αντιδράσεις από την ΟΜΥΛΕ
Για μεθοδεύσεις στην απαξίωση και στο ξεπούλημα του ΟΛΘ, κάνει λόγο σε ανακοίνωσή της η Ομοσπονδία Υπαλλήλων Λιμανιών Ελλάδας (ΟΜΥΛΕ) τονίζοντας ότι κυβέρνηση και ΤΑΙΠΕΔ υλοποιούν ακάθεκτα το σχέδιο για την αποανάπτυξη και ύφεση του ΟΛΘ, περνώντας στη τελευταία πράξη του έργου της πώλησης του.
Αναφέρει ότι στη τροποποιημένη Σύμβαση Παραχώρησης μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου και ΟΛΘ, που εκπόνησε το ΤΑΙΠΕΔ ενσωματώνονται οι θέσεις ορισμένων υποψήφιων αγοραστών, κατάφωρα βλαπτικές για το δημόσιο συμφέρον, ενώ μειώνεται δραστικά το ύψος των υποχρεωτικών επενδύσεων και η ρήτρα διακινούμενου φορτίου.
Συγκεκριμένα η ΟΜΥΛΕ αναφέρει ότι:
-Οι επενδύσεις των 309 εκατ. ευρώ την πενταετία 2017- 2021 και 132,5 εκ την πενταετία 2022 – 2026, που σχεδίασε, αποφάσισε και κυρίως μπορεί να πραγματοποιήσει άμεσα ο δημόσιος ΟΛΘ, μετά την πώληση του σε ιδιώτη θα είναι σημαντικά μικρότερες, μόλις 180 εκατ. ευρώ, με χρόνο υλοποίησης τα επτά έτη και με περίοδο χάριτος τη διετία…
-Η θρυλούμενη και αναγκαία επέκταση του 6ου προβλήτα… κόβεται επίσης στη μέση. Τα 600m πλάτος μειώνονται σε 300 m και τα 660m μήκος σε 400m, με αντίστοιχη μείωση των δημιουργούμενων θέσεων πλεύρισης πλοίων από δύο σε μόλις μία.
-Η ρήτρα διακίνησης φορτίου για το container terminal παραμένει στα σημερινά επίπεδα (370.000 containers) για την πρώτη 8ετία του Ιδιώτη ενώ για 18 έτη παραμένει στο επίπεδο που μπορεί να εξυπηρετηθεί από τις σημερινές υποδομές (510.000containers) .
– Προβλέπει την απευθείας διάθεση του 67%. Το μοντέλο της διάθεσης του 51% αρχικώς και του υπόλοιπου 16% την επόμενη πενταετία (4% ανά έτος μετά το πρώτο έτος), τροποποίηση που είχε επιβληθεί από αυτή τη Κυβέρνηση και με απαραίτητη προϋπόθεση την υλοποίηση των επενδύσεων, δεν θα ισχύσει στη περίπτωση του ΟΛΘ. Αίρεται και αυτή η, κατ επίφαση έστω, ρήτρα για την πραγματοποίηση επενδύσεων και τον έλεγχο της ιδιωτικής ΟΛΘ, μέσω της συμμετοχής του Δημοσίου με δύο εκπροσώπους στο Διοικητικό Συμβούλιο.
Η ΟΜΥΛΕ αναφέρει ότι το αμέσως επόμενο διάστημα θα χρησιμοποιήσει όλα τα ένδικα μέσα προκειμένου να υπερασπιστεί το δημόσιο χαρακτήρα του ΟΛΘ και τις θεσπισμένες εργασιακές σχέσεις και συλλογικές διαπραγματεύσεις